Langste dag en kortste dag van het jaar

De langste dag van 2026 is zondag 21 juni 2026, de kortste dag is maandag 21 december 2026. Hier vind je de exacte tijden van de zonnewendes tot en met 2030, en hoe lang het op die dagen licht is in jouw plaats.

In het kort

  • Langste dag 2026: zondag 21 juni 2026 (zonnewende om 10:24). Kortste dag: maandag 21 december 2026 (om 21:50).
  • Op de langste dag is het op Schiermonnikoog 17 uur en 2 minuten licht, in Maastricht 16 uur en 31 minuten.
  • De vroegste zonsondergang valt niet op de kortste dag, maar al rond 13 december.
  • De datum van de zonnewende schuift tussen 20 en 21 juni en tussen 21 en 22 december, door het ritme van de schrikkeljaren.

Bijgewerkt op

Langste dag (zomerzonnewende)

JaarDatumZonnewendeZon opZon onderDaglengte
2026zondag 21 juni 202610:2405:2022:0416 u 44 min
2027maandag 21 juni 202716:1005:2022:0416 u 44 min
2028dinsdag 20 juni 202822:0105:2022:0416 u 44 min
2029donderdag 21 juni 202903:4805:2022:0416 u 44 min
2030vrijdag 21 juni 203009:3105:2022:0416 u 44 min

Kortste dag (winterzonnewende)

JaarDatumZonnewendeZon opZon onderDaglengte
2026maandag 21 december 202621:5008:4616:307 u 45 min
2027woensdag 22 december 202703:4208:4616:317 u 45 min
2028donderdag 21 december 202809:2008:4616:317 u 45 min
2029vrijdag 21 december 202915:1408:4616:317 u 45 min
2030zaterdag 21 december 203021:0908:4616:307 u 45 min

Tijden van zon op en onder voor het midden van Nederland (52° NB, 5° OL). Tijdstip van de zonnewende in Nederlandse tijd.

Verschil tussen noord en zuid

Hoe noordelijker je woont, hoe groter het verschil tussen zomer en winter. Op Schiermonnikoog is de langste dag 31 minuten langer dan in Maastricht, maar de kortste dag ook 28 minuten korter.

PlaatsLangste dag 2026Kortste dag 2026
Schiermonnikoog17 u 02 min7 u 28 min
Groningen16 u 59 min7 u 31 min
Leeuwarden16 u 59 min7 u 32 min
Amsterdam16 u 48 min7 u 41 min
Utrecht16 u 45 min7 u 44 min
Rotterdam16 u 43 min7 u 45 min
Eindhoven16 u 38 min7 u 50 min
Maastricht16 u 31 min7 u 56 min

Wat is een zonnewende?

De aardas staat 23,4 graden scheef ten opzichte van de baan van de aarde rond de zon. Rond 21 juni is het noordelijk halfrond maximaal naar de zon toe gekanteld: de zon staat op de middag het hoogst aan de hemel (in het midden van Nederland ongeveer 61 graden) en maakt de langste boog. Dat moment heet de zomerzonnewende of zomersolstitium. Rond 21 december is het noordelijk halfrond juist van de zon af gekanteld en staat de zon ’s middags maar zo’n 15 graden boven de horizon: de winterzonnewende.

Het woord ‘zonnewende’ verwijst naar het keerpunt: de zon lijkt enkele dagen stil te staan op haar hoogste of laagste punt en ‘keert’ daarna om. Het Latijnse solstitium betekent letterlijk ‘stilstand van de zon’.

Waarom is de vroegste zonsondergang niet op de kortste dag?

In Nederland gaat de zon het vroegst onder rond 13 december, acht dagen vóór de kortste dag. De laatste zonsopkomst valt pas rond de jaarwisseling. Dat komt doordat de aarde rond begin januari het dichtst bij de zon staat (het perihelium) en dan sneller in haar baan beweegt. Daardoor valt de ‘zonnemiddag’ (het moment dat de zon het hoogst staat) in december elke dag ongeveer een halve minuut later. De daglengte is rond 21 december het kortst, maar het hele blok daglicht schuift tegelijk naar later. Dit effect heet de tijdsvereffening.

Midzomer en midwinter

De zonnewendes worden al duizenden jaren gevierd. In Scandinavië is midzomer een groot feest, en ook in Nederland worden rond de langste dag midzomerfestivals en -wandelingen georganiseerd. Rond de kortste dag horen tradities als het midwinterhoornblazen in Twente en de Achterhoek, dat van de eerste adventszondag tot Driekoningen wordt gespeeld.

Veelgestelde vragen

Wanneer is de langste dag van 2026?

De langste dag van 2026 is zondag 21 juni 2026, met de zomerzonnewende om 10:24.

Wanneer is de kortste dag van 2026?

De kortste dag van 2026 is maandag 21 december 2026, met de winterzonnewende om 21:50.

Waarom valt de langste dag niet altijd op 21 juni?

Een jaar duurt ongeveer 365,24 dagen. Het moment van de zonnewende schuift daardoor elk jaar zo’n zes uur op, en na een schrikkeljaar weer terug. Daardoor valt de langste dag in Nederlandse tijd deze eeuw altijd op 20 of 21 juni.

Worden de dagen na 21 december meteen langer?

Ja, maar eerst vooral ’s avonds. De vroegste zonsondergang was al rond 13 december, terwijl de zon ’s ochtends tot begin januari steeds later opkomt. Daarom merk je in de ochtend pas halverwege januari dat het eerder licht wordt.